Wolvenstraat: drankhandel en limonadefabriek Verwoolde

In de Wolvenstraat staat een schijnbaar vrij nieuw woonblok. Het bestaat uit vier bovenwoningen en een aantal benedenwoningen. Pas als je beter kijkt zijn er wel erg veel belpanelen en brievenbussen bij de deur naar de benedenwoning.
Recente foto voorgevel huidige Wolvenstraat 50-80 Utrecht

Het pand is dan ook anders dan het lijkt, het is gebouwd in 1926-1927 als bedrijfspand van drankenhandel Verwoolde met woningen voor personeel. Herman Verwoolde is in 1876 geboren aan de Amsterdamsestraatweg in Utrecht als zoon van een schoenmaker. Hij begint met het drijven van een kleine bierhandel en bezorgt zijn afleveringen met de handkar. Herman heeft een goede neus voor de handel en een goed contact met caféhouders. Hij wordt in de periode van de eerste wereldoorlog hoofdagent voor Heineken in Utrecht. De handel aan de Amsterdamsestraatweg 63 wordt te klein, op zoek naar uitbreidingsmogelijkheden stuit hij op het te koop staande pand van de familie Hol aan de Wolvenstraat. Het is een in verval geraakt monumentenpand met een diepe tuin naar de singel. Boven het souterrain is het een ruim woonhuis met salons, muziekkamer en studeervertrek. De locatie biedt mogelijkheden door de ruime tuin naar de singel.

In 1926 koopt hij de locatie om nieuwbouw te realiseren. Na de sloop van de villa wordt begonnen met de nieuwbouw van een kelderruimte, opslagplaats, kantoren en werkplaatsen, waarboven 4 afzonderlijke bovenwoningen. Het ontwerp is van J.J. Kok uit de Poortstraat.

Wolvenstraat 50-80 in 1981 foto (HUA 21473)
De nieuwbouw is geschikt voor de handel in bier, wijn en gedestilleerd, tevens een eigen limonadefabriek. Een deel van de aan- en afvoer geschiedt vanaf de singel. Zo groeit de klein begonnen Verwoolde uit tot een ‘self made man’, een zakenman van formaat. Een fabriek, een handel en verschillende slijterijen/cafés in de stad. De slijterijen zijn vaak zetbazen die werken voor een percentage van de omzet.

Foto van Herman Verwoolde
van de familie site

Bij zijn overlijden in 1943 schenkt de krant aandacht aan zijn activiteiten voor de afdeling Utrecht van de Bond van Bierhandelaren en Limonadefabrikanten en zijn voorzitterschap van de afd. Utrecht van de Bond van Caféhouders "St. Jozef".

Drie van de woningen boven de handel worden bewoond door medewerkers, de vierde is ingericht als kantoor. In 1930 wonen er A.E.E. Bartels, handelsagent, zoon Herman Verwoolde als controleur en A.G. de Brake, chef. Zoon Herman heeft geen aardigheid in het vak en wordt vervangen door tweede zoon Huub. Na het overlijden van zijn vader neemt Huub de zaak over, hij woont inmiddels al boven de zaak.

Wolvenstraat-Stadsbuitengracht met Verwoolde helemaal links (HUA 73430)
Geleidelijk verandert er wel iets in de bedrijfsvoering. Lange tijd zijn de horeca gelegenheden en slijters een belangrijk afvoerkanaal voor de producten, naast belevering van diverse winkeliers. De opkomst van de supermarkten verandert de markt. De supermarkten willen rechtstreeks zaken doen met de fabrikanten, zij weten kortingen te bedingen bij de leveranciers. De agenten en handelaren houden dit lange tijd tegen bij de handel in dranken.
http://ridderschapkwartier.blogspot.nl/2010/10/wolvenstraat-drankhandel-en.html#more
Door een tweede ontwikkeling komen de drankenhandelaren meer in het nauw. Brouwerijen kopen cafés op of verstrekken ze leningen. Daardoor begint de gedwongen winkelnering van alle merken van de brouwerij, ook frisdranken en gedestilleerd. De tussenhandel komt onder druk te staan.

Na het overlijden van Huub Verwoolde in 1967 is de zaak in 1971 ondergebracht in de NV “Verwoolde Dranken”, met weduwe Ida van Dam als directrice. Zoon en kleinzoon Herman zit echter achter het roer. In de jaren 1970 lijkt er een rem te komen op de uitbreidingsmogelijkheden. Heineken heeft een ander pad uitgestippeld. Vele drankenhandelaren en frisdrankfabrieken worden door het bedrijf uitgekocht. NV “Verwoolde Dranken” wordt verkocht aan Heineken. Heineken is inmiddels met de overname van Vrumona ook een grote speler op de markt van frisdranken geworden. Het pand aan de Wolvenstraat komt leeg te staan. Ook het op naam van weduwe Van Dam gekochte 'koetshuis' in de Molenstraat treft dat lot.

Het Gemeentelijk Woningbedrijf koopt de panden in 1975. In 1988-1989 is het pand aan het Wolvenplein volledig omgebouwd in het kader van de stadsvernieuwing. In de voormalige bedrijfsruimten zijn appartementen met gezamenlijke voorzieningen tot stand gekomen. De bovenwoningen zijn gerenoveerd. Bij de eerste privatiseringen doet de gemeente haar woningbezit over aan Woningbedrijf Utrecht, nu deel van Mitros. De bovenwoningen zijn inmiddels al voor een deel particulier verkocht.
Bouwtekening: lengte doorsnede van het pand met rechts de singel
De benedenruimte is groot, zoals op de foto van de singelzijde is te zien en de doorsnede van het pand. De kelder is aan de Wolvenstraat niet te zien, maar aan de singel is het een volledige woonlaag. Het pand is groot genoeg voor de indeling naar maar liefst 12 benedenwoningen.

Bij de buren was al tot de singel gebouwd, o.a. de werkplaats van firma Fiscalini in mozaïekwerk en de gymzaal van Plijnaar. In 1926 stond op deze locatie een oude villa.

Het pand zag er na de renovatie in 1988-1989 geheel anders uit:

Wolvenstraat 50-80 in 1990 met nieuwe voorgevel HUA805255
Wolvenstraat 50-80 in 1990 met nieuwe gevel aan de singel HUA805256


.